Kỳ án máy bay Boeing biến mất giữa trời đêm

Ngay trước hoàng hôn ngày 25/5/2003, chiếc Boeing 727 cũ kỹ chở hai người đàn ông, Ben Charles Padilla và John Mikel Mutantu, cất cánh từ sân bay Quatro de Fevereiro ở thủ đô Luanda, Angola. Ben là kỹ sư hàng không kiêm phi công tư nhân người Mỹ.

Máy bay vọt lên bầu trời mà không có đèn chiếu sáng trên thân, không có kế hoạch bay và không phản hồi tín hiệu từ đài kiểm soát không lưu. Bộ phát đáp của nó đã bị tắt, và chỉ trong vài phút, nó biến mất khỏi màn hình radar khi bay về hướng tây nam trên Đại Tây Dương.

Chiếc máy bay mang số hiệu N844AA cùng hai người đàn ông trên khoang đều không bao giờ được nhìn thấy nữa.

Hơn 20 năm trôi qua, vụ mất tích này vẫn là một trong những bí ẩn khó hiểu nhất của ngành hàng không hiện đại, làm dấy lên nhiều giả thuyết, từ tội phạm có tổ chức và gian lận bảo hiểm đến khủng bố và bắt cóc con tin.

Anh trai Ben, Joseph B. Padilla Sr, bác bỏ ý kiến cho rằng Ben đánh cắp máy bay. Thay vào đó, ông tin rằng máy bay đã bị cướp. Joseph nói: "Tôi thực sự tin rằng Ben đã bị bắt làm con tin và bị giam giữ trái ý muốn, có thể đã bị giết".

Biến mất vào màn đêm

Chiếc Boeing 727 được chế tạo vào năm 1975 và đã phục vụ 25 năm cho hãng American Airlines trước khi được chuyển đổi thành máy bay chở hàng. Đến năm 2003, nó bị coi là lỗi thời cho việc chở khách nhưng vẫn hoàn toàn có khả năng bay.

Sau thương vụ bán lại thất bại, chiếc máy bay bị ngừng hoạt động tại Angola. Với việc nằm sân hơn một năm, nó gây thiệt hại hàng triệu USD do phí đỗ và phí dịch vụ tại sân bay trong bối cảnh tranh chấp về quyền sở hữu. Các báo cáo mô tả một loạt công ty giành quyền sở hữu chiếc Boeing, làm phức tạp thêm nỗ lực thu hồi nợ.

Bất chấp tình hình đó, chuyên gia hàng không Julian Bray cho biết chiếc Boeing rõ ràng đã được duy trì bảo dưỡng để sẵn sàng cất cánh, đồng thời nói thêm rằng máy bay không thể cất cánh nếu không được chuẩn bị kỹ lưỡng.

Ông Bray giải thích, trong điều kiện bình thường, các sân bay ngăn chặn máy bay đang trong tranh chấp cất cánh bằng cách vô hiệu hóa chúng, bao gồm việc chặn hoặc khóa bánh trước để máy bay không thể di chuyển trên đường băng. Nhưng điều đó đã không xảy ra ở Luanda, vì thế máy bay vẫn có thể lăn bánh trên đường băng mà không gặp trở ngại nào và không cần sự cho phép.

Vào buổi tối xảy ra vụ việc, các nhân chứng cho biết máy bay di chuyển bất thường khi tiến về phía đường băng, sau đó xếp hàng và tự ý cất cánh.

Một lý do khiến chiếc máy bay này có thể thoát khỏi sự kiểm tra gắt gao là vai trò chở hàng của nó. Được cải tạo từ máy bay chở khách, nó có một cửa xếp dỡ hàng hóa lớn ở bên hông và việc thường xuyên có người ra vào dường như không có gì lạ.

"Nếu mọi người đang làm việc trên máy bay, thì bạn sẽ không thấy bất thường. Thực ra sẽ chẳng ai nhìn vào bên trong máy bay cả vì họ không quan tâm", ông Bray giải thích.

Chính điều này làm dấy lên nghi ngờ rằng chiếc máy bay có thể đã được sử dụng để vận chuyển hàng hóa bất hợp pháp, chẳng hạn như ma túy.

Chiếc Boeing được cho là đã nạp khoảng 14.000 gallon nhiên liệu vào thời điểm cất cánh, đủ cho quãng đường bay khoảng 1.500 dặm (hơn 2.400 km). "Bạn sẽ không cất cánh được nếu bình nhiên liệu không đầy", ông Bray nói, cho thấy đây là kế hoạch có chủ đích chứ không phải một cuộc đào tẩu bốc đồng.

Bằng cách tắt bộ phát đáp và hệ thống vô tuyến, máy bay đã tự xóa nó khỏi mạng lưới theo dõi. Nếu không có kế hoạch bay không lưu hay bàn giao thông tin cho kiểm soát không lưu, máy bay trở nên vô hình.

Chiếc Boeing hướng về phía tây nam, dẫn tới những vùng biển rộng lớn hoặc những vùng xa xôi của châu Phi với những đường băng bỏ hoang từ thời chiến.

Ma túy, tội phạm hay khủng bố?

Những lời đồn đoán về lý do máy bay biến mất bắt đầu lan truyền gần như ngay sau khi nó cất cánh khỏi đường băng. Một số người tin rằng chiếc Boeing này bị đánh cắp để sử dụng trong hoạt động tội phạm có tổ chức, có khả năng vận chuyển hàng cấm có giá trị cao như ma túy. Một số người khác chỉ ra bối cảnh căng thẳng sau vụ khủng bố 11/9/2001 ở Mỹ, xảy ra chưa đầy hai năm trước, làm dấy lên lo ngại rằng chiếc máy bay có thể được sử dụng như một vũ khí.

Chiếc máy bay mất tích nhanh chóng thu hút sự chú ý của các quan chức quân đội và tình báo Mỹ, dẫn đến cuộc truy tìm ráo riết vì họ tin rằng đó có thể là "bom bay".

Mastin Robeson, cựu tướng Thủy quân lục chiến Mỹ, đang chỉ huy các hoạt động quân sự của Mỹ ở vùng Sừng châu Phi vào thời điểm đó, cho biết tin tức về chiếc Boeing mất tích "được đưa ra thông qua mạng lưới tình báo".

Ông Robeson cho biết sự không chắc chắn xung quanh mục đích của chiếc máy bay này nghiêm trọng đến mức Bộ Tư lệnh Trung ương Mỹ đã cân nhắc phương án triển khai máy bay chiến đấu đến Djibouti, nơi lực lượng Mỹ đang hoạt động cùng với quân đội Pháp.

Ông nói thêm: "Không rõ liệu nó bị đánh cắp vì mục đích bảo hiểm bởi chính chủ sở hữu, hay bị đánh cắp với ý định bán cho những kẻ xấu, hay là một âm mưu khủng bố có chủ đích. Có suy đoán về cả ba khả năng này".

Không có vụ nổ hay cuộc tấn công nào được ghi nhận.

Giả thuyết bắt con tin

Ben, kỹ sư hàng không kiêm phi công tư nhân người Mỹ, và John, thợ máy được cho là đến từ Cộng hòa Dân chủ Congo, đều được phép làm việc trên máy bay. Nhưng cả hai đều không có chứng chỉ lái máy bay Boeing 727 - loại máy bay thường yêu cầu phi hành đoàn ba người.

Chuyên gia Bray cho biết, dù tiềm ẩn rủi ro, việc điều khiển máy bay này vẫn có thể thực hiện được. "Nếu có chứng chỉ phi công, anh ta biết các nguyên tắc bay", ông Bray giải thích, so sánh điều đó với việc điều khiển phương tiện mà không có chứng chỉ của loại phương tiện cụ thể. Ông cũng nói thêm rằng một phi công và một thợ máy trên máy bay đã là một "đội bay khả thi".

Một trong những giả thuyết đáng lo ngại nhất là hai người đàn ông này không hành động một cách tự nguyện.

Những người ủng hộ giả thuyết bắt con tin cho rằng có thể ai đó đã ở trên máy bay để phục kích họ, đe dọa buộc máy bay phải cất cánh. Theo ông Bray, trong quá khứ đã có những trường hợp tội phạm bắt cóc người thân để gây áp lực.

Gia đình cho biết Ben đã dành nhiều tuần ở Angola để giám sát việc đại tu máy bay và chuẩn bị cho chuyến bay thu hồi - đưa máy bay về bên cho thuê.

Theo lời anh trai Ben, chiếc Boeing đã được kiểm tra toàn diện và được tuyên bố đủ điều kiện bay - trái ngược với những báo cáo ban đầu cho rằng nó đã bị bỏ xó hay không được bảo trì.

Joseph cho biết em trai không có bằng lái Boeing 727 và chưa bao giờ có ý định lái loại máy bay này. Ben làm việc với tư cách là kỹ sư hàng không kiêm thợ máy và chịu trách nhiệm tuyển dụng phi công và cơ phó đủ điều kiện cho chuyến bay dự kiến.

Joseph tin rằng chiếc máy bay đã bị chiếm quyền kiểm soát trong khi Ben đang kiểm tra động cơ gần đường băng, nghĩa là có thể đã có người ở trên máy bay trước đó.

Joseph cũng đề cập đến việc Ben từng nói với các thành viên trong gia đình rằng nếu chẳng may rơi vào tình huống bị cướp máy bay trong vụ 11/9, anh sẽ cố đâm máy bay vào đâu đó thay vì để nó bị sử dụng như một vũ khí.

Gia đình cho biết Ben vẫn giữ liên lạc với họ ngay trước khi máy bay mất tích. Anh hứa gọi điện lại sau khi biết tin mẹ lên cơn đau tim. Nhưng cuộc gọi đó không bao giờ đến.

Giả thuyết có thể xảy ra nhất

Bất chấp các cuộc điều tra có sự tham gia của nhà chức trách Mỹ, bao gồm FBI và CIA, vẫn chưa có bất kỳ thông tin được xác nhận nào về việc nhìn thấy chiếc máy bay hay mảnh vỡ.

Ông Bray tin rằng lời giải thích hợp lý nhất rất đơn giản: "Tôi nghĩ nó đã hạ cánh xuống đâu đó", có thể là một bãi đáp hẻo lánh, và sau đó bị tháo dỡ, giấu đi hoặc bỏ lại. Giả thuyết khác là chiếc máy bay cứ tiếp tục bay cho đến khi hết nhiên liệu, rồi bị vứt bỏ.

Dù thế nào đi nữa, chiếc Boeing 727 cất cánh lặng lẽ lên bầu trời Angola vẫn mất tích, không có mảnh vỡ, không có câu trả lời và không có kết cục rõ ràng.

Tuệ Anh (theo The Sun)