Mẹo hãm hoa đào Tết nở sớm

Bà Hàn Thị Lan với hơn 20 năm kinh nghiệm trồng và chăm sóc đào ở Như Thanh (Thanh Hóa) cho biết hoa đào năm 2026 nở sớm và bung nở trước Tết Nguyên đán chủ yếu do thời tiết khắc nghiệt, nắng nóng kéo dài nhiều đợt vào tháng Chạp, cùng với ảnh hưởng của năm nhuận. Sự ấm lên đột ngột khiến cây "thức giấc" và nở hoa sớm hơn dự kiến, gây thất thu lớn cho nhiều nhà vườn.

Để hãm hoa đào nở sớm (giúp hoa nở chậm lại) và chăm sóc để hoa tươi lâu, người chơi hoa cần can thiệp ngay vào môi trường sống của cây, tập trung chủ yếu vào giảm nhiệt độ và hạn chế dinh dưỡng.

Dưới đây là một số phương pháp hãm hoa nở sớm, giúp bạn có cây đào đẹp nở đúng dịp Tết Nguyên đán:

Nguyên tắc chung là đưa cây vào trạng thái ngủ đông tạm thời để làm chậm quá trình trao đổi chất.

Với đào cành (cắm lọ): Thay vì dùng nước thường, hãy dùng nước lạnh để cắm hoa. Bạn có thể bỏ thêm vài viên đá lạnh vào bình. Nước lạnh sẽ ngăn cản nhựa lưu thông, giúp nụ hoa phát triển chậm lại.

Với đào thế (trồng chậu): Dùng nước lạnh hoặc rải một lớp sỏi/đá lạnh lên mặt đất xung quanh gốc cây. Tưới nước lạnh vừa đủ ẩm, không tưới quá nhiều.

Giảm nhiệt độ và ánh sáng: Đặt chậu/bình đào ở nơi thoáng mát, tránh gió lùa mạnh và tuyệt đối tránh ánh nắng trực tiếp. Nếu thời tiết quá nóng (nồm ẩm), có thể đặt đào trong phòng có điều hòa (nhiệt độ khoảng 18-22 độ C) để hãm hoa. Tránh để hoa đào gần các nguồn nhiệt như tivi, tủ lạnh, ban thờ thắp hương liên tục.

Hạn chế tưới và cắt dinh dưỡng: Ngưng hoàn toàn việc bón phân hay các loại thuốc kích thích ra hoa (B1, Aspirin - lưu ý: B1 và Aspirin thường dùng để giúp hoa nở nhanh và tươi, không dùng khi muốn hãm).

Chỉ tưới nước đủ để cây không bị héo (giữ đất hơi ẩm), việc thiếu nước nhẹ sẽ ép cây ngừng sinh trưởng nhanh.

Nếu các biện pháp trên chưa đủ và đào vẫn nở quá nhanh, bạn có thể áp dụng các biện pháp cơ học (lưu ý cần khéo léo để không làm chết cây):

Khía thân/Khoanh vỏ nhẹ: Dùng dao sắc khía một vòng quanh thân hoặc cành lớn (chỉ cắt đứt lớp vỏ, không phạm vào gỗ) cách gốc khoảng 10-20 cm. Việc này làm gián đoạn dòng nhựa từ lá xuống, ức chế dinh dưỡng nuôi hoa, khiến hoa nở chậm lại.

Chặt bớt rễ (Đảo đào): Nếu trồng trong chậu, bạn có thể dùng xẻng xắn nhẹ bớt một phần rễ cám xung quanh bầu đất. Việc làm tổn thương nhẹ bộ rễ sẽ khiến cây tập trung năng lượng để liền vết thương thay vì nuôi hoa nở.

Cách chăm sóc để hoa tươi lâu (sau khi hãm)

Thay nước mỗi ngày: Với đào cành, nước sạch giúp gốc không bị thối và tắc mạch dẫn.

Phun sương: Dùng bình xịt phun sương nhẹ lên cánh hoa và nụ vào buổi sáng sớm để tạo độ ẩm, giúp cánh hoa căng mọng, lâu tàn.

Vị trí đặt: Vẫn ưu tiên nơi khuất gió. Gió mạnh là nguyên nhân chính khiến đào nhanh rụng cánh.

Mẹo nhỏ: Nếu thấy nụ đào vẫn có dấu hiệu nở quá nhanh sát ngày, bạn có thể vặt bỏ bớt các lá non (lộc) đi kèm, vì lá non phát triển sẽ kéo theo nụ hoa nở nhanh hơn.

Cách chọn cây và cành đào

Một cây đào lý tưởng nên có các tiêu chuẩn sau:

Trạng thái nụ: Chọn cây có nhiều nụ mập, to bằng hạt lạc, đầu nụ hơi ửng hồng. Các nụ phân bố đều trên cành, trong đó nụ ở phần ngọn còn xanh non để đảm bảo cây có sức nở dần.

Tỷ lệ hoa: Trên cây chỉ nên có 3-5 bông đã nở để người mua kiểm tra được màu sắc và kích cỡ cánh hoa.

Dáng thế: Tùy vào không gian nhà để chọn đào cây (đào thế) hoặc đào cành. Dù chọn loại nào, cánh hoa phải dày, màu sắc tươi tắn.

Kỹ thuật chăm sóc đào cây

Đào cây thường được đánh cả bầu đất đưa vào chậu, do đó hệ rễ rất nhạy cảm với môi trường mới.

Tưới nước theo thời tiết: Nếu trời nắng chỉ tưới giữ ẩm, khoảng 2-3 ngày tưới một lần. Tuyệt đối không tưới đẫm gây úng rễ. Nếu trời lạnh, nên pha nước ấm khoảng 25-30 độ để tưới. Nước ấm giúp kích thích nhựa lưu thông, tránh tình trạng nụ bị teo lại do giá rét.

Vị trí đặt: Nên đặt nơi thoáng mát, tránh gió lùa mạnh hoặc nơi quá gần tản nhiệt của thiết bị điện tử.

Bí quyết dưỡng đào cành bền đẹp

So với đào cây, đào cành cần chế độ dinh dưỡng trực tiếp qua nước cắm để hoa không bị rụng cánh sớm. Nên chọn cây có cành, sắc hoa tươi tắn.

Xử lý gốc: Khi mua về, nên cắt vát gốc để tăng diện tích tiếp xúc với nước. Có thể đốt sơ mặt cắt (chỉ vừa chuyển sang màu vàng ngà) để ngăn nhựa chảy ra ngoài, giúp giữ nước cho cành.

Để hoa nở to và thắm màu, nên pha thêm vào bình nước một chút đường, từ 1-2 viên Vitamin B1, giúp tăng cường dưỡng chất.

Để cung cấp đủ oxy và tránh vi khuẩn làm thối gốc, có thể thay nước hai ngày một lần. Nếu nụ xanh còn nhiều, muốn chơi hoa đến rằm tháng Giêng, cần thay nước lượt mới sau khi hết đợt Tết chính.

Nhật Minh